Landgoed Arcen
Vanwege de gunstige ligging langs de Maas kent Arcen een lange bewoningsgeschiedenis. Er zijn in de regio vondsten bekend uit de Romeinse tijd. De geschiedenis komt het duidelijkst tot uiting in de ruïnes en oude gebouwen in het gebied, waaronder het majestueuze Kasteel Arcen. Wat velen niet weten, is dat het Kasteel en de Kasteeltuinen onderdeel zijn van een uitgebreid landgoed. Het landgoed ligt tussen de Maas en de Duitse grens en is ruim 450 ha groot; zo’n 900 voetbalvelden. Om u een idee te geven: de Kasteeltuinen zelf zijn ongeveer 32 ha groot.
Door de aanleg van de N271 (Venlo-Nijmegen) is het landgoed in de jaren 70 in tweeën gesplitst. Aan de westzijde van de weg liggen de Kasteeltuinen en het natuurontwikkelingsgebied Barbara’s Weerd. Aan de oostzijde liggen uitgestrekte naald- en loofbossen, afgewisseld met vennen (Gelders Vlies), rietlanden, weilanden en oude akkers.
Het gehele landgoed is in 1976 door Het Limburgs Landschap aangekocht. Midden jaren 80 werd het kasteel gerestaureerd en ontstonden met hulp van Het Limburgs Landschap de Kasteeltuinen op een deel van het landgoed. De rest van het landgoed wordt nog steeds door Het Limburgs Landschap beheerd.
Landgoed Arcen is zeer afwisselend, vooral de variatie in bostypen is markant. Daarnaast is er oud cultuurlandschap met akkers en weilanden en er zijn natuurontwikkelingsgebieden langs de Maas. De Barbara’s Weerd is zo’n voorbeeld van een natuurontwikkelingsgebied; het wordt sterk beïnvloed door de rivier. De direct naast de Maas gelegen en regelmatig overspoelde gronden zijn lekker ruig. Langs de monding van de beek ter hoogte van de watermolen groeit een struweel met meerdere wilgensoorten, duidelijk een vochtminnend bos.
In Barbara’s Weerd grazen nu kleine kuddes Galloways, wilde Schotse runderen die tegen het Nederlandse klimaat kunnen. Zij zorgen door hun graasgedrag dat het gebied niet dichtgroeit met bos en dat de vroegere landbouwgronden met de aangrenzende graslanden geleidelijk veranderen in een soorten- en bloemenrijk natuurgebied. De gronden ten oosten van de weg Venlo-Nijmegen liggen hoger in het landschap. Direct ten oosten van de N271 ligt het oudste bos. Dit is tijdens de Tweede Wereldoorlog ontsnapt aan grootschalige houtkap. U vindt er zomereiken, beuken, haagbeuken en grove dennen, sommige meer dan 250 jaar oud. En in deze oude bossen voelen vele vogelsoorten zich thuis.
